Her Horoz Kendi Kümesinde Öter
Denizli Horozu Ise Her Yerde Öter

“Tanriya sükür, burada her seyim var. Hayatimda yalniz bir sey eksik: Horoz sesi!...” diyordu New York’ta yasayan Denizlili zengin bir isadami. Bahsettigi horoz Denizli horozuydu. Horoz özlemini kelimelere dökerken modern dünyanin bir gerçegini de dile getiriyordu.

"“Ben bir safak vakti Denizli’de horoz sesleri arasinda dogmusum... Sonra da yillarca ayni güzel sesle uyandim... Her sabah muntazam kurulmus bir saat gibi öten horozumun sesiyle yataktan firliyordum. Simdi sana bir sey söyleyeyim mi?... 21 yildir burada horoz sesi isitmiyorum... Modern sehirciligin ilk alip götürdügü sey, altin sesinden çok daha tatli olan horoz sesi... Uygar hayat kentte, evvela horozun sesini kesiyor...”

Denizli’nin sembolü olan “Denizli Horozu”, renk ve vücut yapisi itibariyle ahenkli uzun ve güzel ötüsleriyle, ilimize en uzak yörelere kadar isim yapmis yerli bir irkimizdir. Bazilarina göre Osmanli Imparatorlugu zamaninda Arnavutluk’tan Istanbul’a getirilen uzun ötüslü Berat horozlarinin Denizli’ye getirilmesi ve Denizli’deki yerli tavuklarla melezlenmesinden olustugu söylenmekte ise de bu dogru degildir. Zira renk ve vücut yapisi bakimindan aralarinda hiçbir benzerlik yoktur. Denizli horozu bu bölgedeki insanlarin eskiden beri uzun ötüslü horozlara gösterdikleri özen sonucu kendiliginden olusmus bir irktir.

Denizli Horozu’nun gözleri siyah ve sürmelidir. Bacaklari koyu gri veya mor, ibik balta ibik seklinde, kulakçik kirmizi veya kirmizi üzerinde beyaz benekli genel renk, siyah kirli beyaz ortaklasa karisim halindedir. Bazen kanat tüyleri üzerinde kahverengi renkler bulunur. Al horozlarda ise siyah-kirmizi ortaklasa karisim halindedir. Canli agirlik ortalama 3-3.5 kg civarindadir. Denizli Horozlari renklerine, vücut yapilarina ve ibik sekillerine göre 3’e ayrilir. Renklerine göre DEMIRKIR, PAMUKKIR, KINALI, AL, SIYAH ve KÜRKLÜ olmak üzere 6 tipe ayrilirlar. Vücut yapilarina göre YÜKSEK BOYUN, SÜLÜN ve KÜPELI olmak üzere 3 tipi vardir. Ibik sekillerine göre GENIS IBIK  ve DAR IBIK olmak üzere 2 tipi vardir.

Denizli Horozu’nun sesi, tonuna ve netligine göre de siniflandirilir. Ses tonuna göre INCE, DAVUDI, KALIN SES olmak üzere 3’e ayrilir. Davudî ses, ince sesle kalin ses arasinda ve kalin sese yaklasan tek bir sesdir. Niteligine göre net ses, hüzünlü ses, cirlak ses, dalgali ses (alayci ses) olmak üzere dörde ayrilir.

Denizli Horozlarinin ötüsleri bütün kabiliyetin ortaya konulmasiyla yapilir. Ötüsleri, ötüs anindaki vücut pozisyonuna göre ASLAN ÖTÜS, KURT ÖTÜS, YIGIT ÖTÜSÜ, PUS ÖTÜS olmak üzere dörde ayrilir.

Iyi bir Denizli Horozu’nda görünüs canli; bacaklar, boyun uzun ve kuvvetli; gögüs genis ve derin; kuyruk dik basa dogru meyilli olmalidir. Tavukta da ayni özellikler aranir. Denizli Horozlarinin birinci yilda ötüs uzunluklari 20-25 sn olmaktadir.

Tarim Il Müdürlügü bünyesinde olusturulan Denizli irki üretim birimince yetistirilen Denizli Horozlari genel olarak 100 baslik bir sürü halinde elde tutulmaktadir. Damizlik horozlar seçildikten sonra kalanlar; Mart, Nisan ayindan itibaren yurdun çesitli yerlerinden gelen taleplere göre satilmakta, Mart, Nisan,  Mayis,